به گزارش ایتنا / تور نیوز ؛ هفتمین جشنواره بینالمللی فرهنگ اقوام از ۲۵ تا ۲۸ آذر ۱۴۰۴ در شهر گرگان برگزار شد؛ رویدادی که با حضور نمایندگان اقوام مختلف از سراسر ایران و شرکتکنندگانی از کشورهای قزاقستان، تاجیکستان، ازبکستان و افغانستان، جلوهای از گستره فرهنگی ایران و حوزه موسوم به «ایران فرهنگی» را به نمایش گذاشت.
این جشنواره با هدف معرفی تنوع قومی، آداب و رسوم، موسیقی، پوشاک و صنایع دستی اقوام ایرانی و کشورهای همفرهنگ برگزار شد و بار دیگر بر جایگاه ایران بهعنوان یکی از متنوعترین سرزمینها از نظر اقلیم، فرهنگ و سبک زندگی تأکید کرد؛ سرزمینی که تنوع جغرافیایی آن، از کوهستان و کویر تا جنگل و دریا، به شکلگیری شیوههای زیست و تولید فرهنگی متفاوت در میان مردمانش انجامیده است.
کارشناسان و فعالان فرهنگی معتقدند ایران با پیشینه تاریخی چند هزارساله و تنوع قومی کمنظیر، عملاً یک موزه زنده مردمشناسی در مقیاس یک کشور به شمار میرود؛ ظرفیتی که علیرغم تحولات تاریخی، مهاجرتها و تغییر حکومتها، نهتنها تضعیف نشده بلکه در بسیاری موارد فرهنگ ایرانی توانسته بر فرهنگ مهاجمان غلبه کند و آنان را در خود جذب کند.
با این حال، ارزیابیها نشان میدهد که شیوه برگزاری بسیاری از جشنوارههای اقوام، از جمله این رویداد، همچنان با چالشهایی همراه است. به گفته صاحبنظران، تمرکز بیش از حد بر فروش خوراکیها و سوغات محلی، باعث شده بخش مهمی از ظرفیتهای فرهنگی، آموزشی و گردشگری این رویدادها مغفول بماند.
از جمله پیشنهادهای مطرحشده برای ارتقای کیفی این جشنوارهها، میتوان به برگزاری کارگاههای آموزشی برای تولیدکنندگان صنایع دستی و خوراکهای محلی، ایجاد بستر ارتباط میان تولیدکنندگان و فعالان حوزه صادرات، ساماندهی فضای صوتی و ارائه هدفمند موسیقیهای محلی، و همچنین حضور فعال پژوهشگران و اساتید حوزه مردمشناسی و فرهنگ اقوام اشاره کرد.
همچنین تأکید شده است که با رویکرد «گردشگری تجربهگرا»، میتوان جشنوارههای اقوام را به فضایی تعاملی و آموزشی تبدیل کرد؛ فضایی که در آن بازدیدکنندگان، بهویژه کودکان، نوجوانان و گردشگران خارجی، امکان مشارکت عملی در ساخت صنایع دستی، آشنایی با آیینها، سازهای محلی و سبک زندگی اقوام را داشته باشند.
بر اساس این دیدگاه، تقویت چنین رویکردی میتواند علاوه بر افزایش شناخت هویت ملی، به رشد گردشگری فرهنگی، ایجاد اشتغال در جوامع بومی، تقویت اقتصاد محلی و در نهایت افزایش تولید ناخالص ملی کمک کند.
هفتمین جشنواره بینالمللی فرهنگ اقوام گرگان، اگرچه گامی مهم در معرفی تنوع فرهنگی کشور بود، اما به باور بسیاری از فعالان این حوزه، نیازمند بازنگری در اهداف و شیوه اجراست تا بتواند از یک بازارچه موقت، به رویدادی تأثیرگذار در سطح ملی و بینالمللی تبدیل شود.
